ماللصین

کمی هم خبرنگاری

pekin — Wed, 07 May 2008 18:47:04 GMT

دوباره فصل گرما آمده و این زمان همان قدر که برای برداشت محصول مناسب است، فصل داغ تر شدن حملات لفظی سیاستمدارانی مانند بوش و تیم او است که از قبل با بعضی سیاستمداران دیگر خرده حساب داشته اند. چرا که در صورت فیزیکی شدن این حملات هزینه تامین لباس گرم، پتو و والور و کمپوت و کنسرو برای خلبان های ب 52 و ناوها و زیردریایی های اتمی صرفه جویی می شود.

تیم بوش در جریان آماده شدن برای سرنگونی صدام مدت های طولانی او را با ورق پاره ای چند چلاند و چزاند و زمانی که وقت عمل رسیده بود، حساب دولت و ملت همیشه در صحنه همسایه ی شیعه این کشور را هم کرد و درست در شب نوروز (29 اسفند 1381) که مردمش حتی علاقه ای به خواندن روزنامه هم ندارند، گویی که با نو شدن روز دنیا هم مثل آنها دست کم تا بیست روز بعد به خواب می رود، عملیاتی را برای آزادی در عراق اغاز کرد که تا کنون منجر به کم شدن پنج میلیون تن از جمعیت عراق از آن زمان با کشتار و فراری شدنشان طی پنج سال شده که هنوز هم ادامه دارد و در ادامه صدام را در دادگاهی معلوم الحال به خاطر دادن دستور قتل چند ده نفر در نهم دی 1385 درست در روز عید قربان اعدام کرد.

نکته جالبی که در این رویدادها وجود دارد جدول دقیق زمانی ای است که برای آنها تنظیم شده و نشان از خاور میانه شناسی و مسلمان شناسی قابل تحسین تیم بوش دارد.

حال در این برهه که هوا بی والور و پتو هم گرم است و حواس چین به المپیک و تبت خودش گرم است به طوری که حتی از سر بی حواسی حاضر است پای هر ورق پاره ای را امضا کند، می توان حواس روسیه را هم با سامانه پدافند هوایی در اروپا و مسئله آبخازیا گرم کرد و از این اقلام مانند همان سنگ معروفی که پشت سر نگهبان ها پرت می کنند و وقتی نگهبان سرش را برگرداند، از پشت سرش را می کوبند، استفاده نمود و ... می ماند حواس خود مردم که آن را هم می توان با هزینه کردن قیمت سوخت چند ب 52 برای دستکاری در بازار غذا، به مایحتاج روزانه گرم کرد و باز هم و...

که اگر این اتفاق هم بیافتد تیم بوش پس از خارو میانه شناسی در خاور دور شناسی هم نمره قبولی می گیرد. اگر به حرف من است امیدوارم نگیرد و جز جگر بگیرد.

مهر باد

همه مردان خدا در پکن

pekin — Sat, 22 Mar 2008 05:18:04 GMT

"نوروز یئلی چارداقلاری ییخاندا"

"نوروز گولو قارچیچگی چیخاندا"

و باشقا هر حالدا

"سلام اولسون شوکتیزه الیزه"

"منیم ده بیر آدیم گلسین دیلیزه"

یئنی گونون و یئنی ایلین عائیلم و بوتون یولداشلاریم ایچین قوتلو و موتلو اولماسینی دیله ییرم.

نوروز و نوسال را به خانواده و همه دوستانم شادباش و مهرباد می گویم.

نوروز با تلاش های تقریبا بی ثمر به تماس گرفتن با خانواده شروع شد و طی امدادی غیبی فقط در لحظه ی تحویل سال که ظهر بود به وقت خان اوبالیق (خان بالغ) حاصل شد و با خانواده شمارش معکوس تحویل سال نو را همراهی صوتی شد. در آن موقع در رستورانی سین کیانگی درست پیش از وصل شدن تلفن در حال زدن اولین گاز به اولین کباب 1387 بودم.

بعد از یک روز کاری سنگین، شب اول فروردین در خانه هم به ناچار تا ساعت سه صبح به نوشتن گذشت. صبح هم برای دیداری باید ساعت شش بیدار می شدم. و بیدار شدم و دیدم خوب است. نام آن را دوم فروردین گذاشتم.

دیدار از نگارستان هنری پکن که در آن تقریبا همه مجموعه های نقاشی و مجسمه های بودایی درون غارهایی در شمال غرب چین را شبیه سازی کرده بودند انجام شد. حتی حجره هایی که مجسمه ها و نقاشی ها در غار اصلی داخل آنها بودند با عکس های بزرگی از دیوارها و سقف های آنجا بازسازی شده بودند. به جاهایی که می شد دست زد با پشت انگشت تقه کوچکی می زدم. دیوارها از یونولیت یا چوب بود اما مجسمه ها از گل درست شده بود. هدفم از تقه زدن این بود که بدانم آیا می شود چنین کاری را در ایران هم کرد یا جنس آنها از اورانیوم غنی است که فقط کشورهای دارای حق وتو بتوانند بکنند. دیدم "نه می شود". زیر همه آثار توضیحات کاملی (به زبان چینی) موجود بود که ...

و آن در نزدیکی وان فو جین بود. فرصت را غنیمت شمردم تا به کتاب فروشی بزرگ وان فو جین بروم. اما راه را گم کردم و وقتی در پشت ساختمان های بلند و بزرگ "هو تون" های بزرگ و کوچک را دیدم سرم به تماشای آنها که تو سری خورده و برای کسی که از ایران آمده صمیمی تر اند، گرم شد. هو تون محله های قدیمی شهر پکن باشد که تقریبا به همان حال حفظ شده اند برای جهان گردان. طوری که دیوارهای آنها را بعضا بدون تعمیر به صورت یک دستی رنگ کرده اند. در آنها مردم عادی و از لحاظ اجتماعی و شغلی طبقه پایین زندگی می کنند. از آنجا که "ه" در چینی نزدیک تر به "خ" تلفظ می شود، بعید نیست کلمه ختن از آن آمده باشد. در این باره تحقیقی نکرده ام.

شب گذشته مطلع شده بودم که در ساعت هفت و نیم دوم فروردین سفارت ایران در هتل هوا دو مراسمی را به مناسبت سال نو برگزار می کند. بنابراین عزمم را جزم کردم که سریع تر راه را پیدا کنم و به کتاب فروشی برسم که ناگهان کسی از پشت سرم گفت هلو! برگشتم ببینم چه کسی بود صدا زد هلو، دیدم مردی از همان تیپ هایی بود که لحظه ای پیش فکر کرده بودم شهرستانی است و نه تنها پکن را نمی شناسد حتما لهجه چینی مرا هم نخواهد فهمید. البته شهرستانی بود اما گفت معلم انگلیسی است و در حال گرداندن پسر برادرش است که از شهر دوری در جنوب آمده. سوال های معمول یک چینی را که از کجا آمده ای آمدنت بهر چه بود و الخ جواب دادم و به کتاب فروشی راهنمایی ام کرد و جدا شدند.

وان فو جین که خیابانی برای پیاده ها است، پر از مغازه هایی برای انواع احتیاجات است و این بار که از آنجا رد می شدم یک گروه چهار نفره ایرلندی مشغول نواختن موسیقی شان بودند.

در کتاب فروشی چند جلد کتاب خریدم. تماسی با همکارم که قرار بود با هم به مراسم برویم، گرفتم و در شی دن دیدار کردیم برای خرید منسوجات.

از آنجا به مراسم رفتیم. در فضایی چینی، مراسمی کاملا ایرانی برگزار می شد که از ویژگی های ایرانی اش اینها بودند: بعد از خوش و بش های بسیار که تا یک ساعت ادامه داشت وقتی همه بر سر میزی مستقر شدند از بلندگوها صدای مجری پخش می شد ولی همه با هم حرف می زدند و صدا به صدا نمی رسید. در چین بچه های متعدد در یک جا کمتر دیده می شوند، اما در آن بخش از هتل ساکت و شیک بچه های شلوغ و ناآرامی که بدو بدو و داد و بیداد می کردند، متفاوت بود.

آقای جلال الدین محمدیان که در سال های جنگ ایران و عراق تصنیف "مردان خدا پرده پندار دریدند"ش به همراه صحنه های جنگ و اعزام نیرو به جبهه پای ثابت برنامه های روزانه چند ساعته تلویزیون بود، با همکار نوازنده اش از ایران دعوت شده بود و در میان هیاهو تصنیف هایی مثل شیرین جان کرمانشاهی را اجرا کرد. بعد از اتمام اجرا چند نفر برای گرفتن عکس با ایشان رفتند. من هم با اهالی میزم همراه شدم. وقتی نوبت رو بوسی و تبریک سال نو به من رسید، کمی مکث کرد و با تردید پرسید شما هم ایرانی هستید؟ گفتم بله. گفت ولی شبیه آمریکایی ها هستید. گفتم شما لطف دارید.

نوبت غذا رسید. غذاها ایرانی اما به سبک فرنگی پذیرایی از خود (سلف سرویس) و خودپذیرایی به سبک هجومی ایرانی. یعنی ارنجمان 0-11. همه با هم. گل که در انگلیسی هدف باشد در اینجا غذا بود و باید فتح می شد. دختران خدمتکار چینی در لباس فرم اگر در تکاپوی آوردن و بردن چیزی نبودند، به گفته "ما هیچ، ما نگاه" دست ها در جلوی تن گره خورده در جای جای به ردیف ایستاده بودند.

در مراسم های این چنینی که خارجیان هم حضور دارند، همه زیاد می خورند و جای گله ای هم نیست. اما در یک صف منظم که به سرعت پیش می رود و عامل در چند نوبت و با نزاکت اقدام به برداشت می کند. در مراسم دیگری همکار فربه ترکیه ای ام هر بار اقدام خودش را با واحد پرواز می شمرد و مثلا می گفت این سورتی چهارم من است.

اما در مراسم هایی که فقط ایرانی ها هستند، چون همه می دانند بقیه چه جوری اند، باید جنبید. من نجنبیدم و "از قضا" فقط سالادش به من رسید. از قدرش هم پول تاکسی برگشت که چهل و پنج یوان شد به ارزش روز ریال حدود شش هزار تومان باشد.

مهر باد

خام بدم پخته شدم سوختم

pekin — Tue, 26 Feb 2008 17:26:00 GMT

احتمالا مولوی هم وقتی این شعر را گفت که شبی از شدت خستگی روی تخت خواب چنان افتاده بود که فقط وقتی صبح به هوش آمد فهمید که پشت دستش به شوفاژ چسبیده بوده و بدون پریدن ترموستات ساعاتی را به دم پخت شدن گذرانیده.

به هر حال وقتی کار از کار گذشته و پشت دستی داغ شده باید به فکر تصمیم های کبرایی برایش بود. لامصب بهارهای توبه شکن هم هی پشت سر هم می رسند. گر چه دانای کل می داند که در پاییز و زمستان هم تقاویم به جغرافیای برزیل و آرژانتین و جزایر تاسمانی ورق خواهند خورد.

مهر باد

مهلت علم

pekin — Tue, 19 Feb 2008 02:40:19 GMT

سر در دانشگاه تهران را

به پول خور توالت های ونک که بخورانید،

سه دقیقه وقت ریدن دارید

برکت به اسکناس ثریا

بو گونلرده یازدیغیم حیکایه

pekin — Sat, 16 Feb 2008 16:09:04 GMT

ƏKİN

Xəyyamın günəş hicri təqviminə görə 1387-nci ilin ortalarında (2008-inci ilin sonlarında) araşdırmaların dəvamında Vatikanın tank sürüsü çətin bir savaşdan sonra İranın Azərbaycanında Babək qalasının yaxınlığında kiçik bir şəhərə yetişmişdi. Ortadoğuda günəşin batmamasının təxminən atmış altıncı iliydi. Hələ isti çağ olduğu için savaşın əsil hədəfi pozulmasın və əkinlər faydasız qalmasın deyə savaşda çekirdəkcil bomba da işlənməmişdi. Tank sürüsü İranın ortasındaki çöllərdə əkin olmadığından oralardan uzaq gəzərək irəli gəlib o yerləri dolanaraq neçə bölümü Pakistana neçəsi də orta asiyaya sağrı yollanmışdı.

Babək qalasına yaxınlaşan sürüdə ən öndəki tankın içində üç şövaliyədən biri saqqızını çeyniyərək tankı sürürdü. Biri də tankın başında yolun qabağını diqqətlə dürbünün gözündən geçirirdi. O ətrafda bircə Babək qalasında hələ dirəniş ihtimalı var idi. Onlar Babək qalasının daşlarından belə qorxurdular. Bütün vəsilələrin görsəttiginə görə yaşayan varlıq qalmamışdı. Bu məntəqədə böyük məmuriyyətdən anacq biçim işi qalmışdı. Üçüncü şövaliyə tankın içində oturub ilk baxışda ən rahat işə baxırdı. O, kiçik bir dəftərin kağazlarında bir siri qıssa hərflər, sayılar və soy kimi mə`nalı kələmələr yazıb diqqətlə biri birinin üstünə qalaqlanan torbaların üstünə yapışdıraraq sürücüyə dedi:

- torbalar daha dolub, bu məntəqədə soy şaxələri daha qarışıqdır. Təbəqəbəndlik işi getdikcə çətin olur. Sürünü saxla bunları bir nəzmə gətirək.

Tankın başındakı şövaliyə həyəcanla bağıraraq “Həleluya! Yeni əkin!” – deyə xəbər verdi. Sürücü bir az daha irəli gedəndən sonra daldan gələn tanklara və iki ağır ağır yol dövən dondurucu tireyliyə radyodan dayan buyruğu verdi.

Bu vəqt tankın altından bir qırçıltı səsi çıxdı.

- dayaaaan! – birinci şövaliyə çığırdı. “əkini əzdin! Poxa qatım!” – çirgənib ağzı burnunu bürüşdürərək deyə artıb döşündə guniya rəsmi çekdi.

Üçüncü şövaliyə form paltarları bıraxdıqca tələsik eşigə sıçrayıb tankın şenisinin altına baxıb dərin bir soluq alandan sonra gülümsəyərək yerə tüpürüb dedi:

- Eybi yox. Başı əzilməyib. Amma yaman yalançıymış.

Paltarın ağırlığından və tankın darlığından yorulmuş kimi bir gərnəşib dəftər dəstəgini və torbaları bir bir çıxardıb yerə döşədi. Sonra neç şövaliyəyə dolu torbaların tireyliyə daşıması buyruğunu verdi. Başqa şövaliyələr də yavaş yavaş eşigə çıxdılar amma kimsə biçimi başlamaya tələsmirdi. Hamısının üzündə bədənində yorğunluq var idi. Biçimdən qabaq beş altı qoruqçudan savay başqaları dincəlməgə qoyuldular. Kimi gərnəşib qulunclarını sındırmağa, kimi sandviç gəmirməgə, kimi sidik atmağa, kimi də sigar çekməgə başladı. Bə`ziləri də qoltuq bilgisayar və internetlə ya da cib telefonuyla dünyanın bu başında çətin mə`muriyyətdə olan dilbəndlərindən qayğılanan ana, ata, sevgili və uşaqlarına məktub ya da qıssa mesaj yazıb onları hər şeyin kontrol altında olduğundan mütmə`in eləməgə başladılar. Neçəsi də tankların ya da uçmuş duvarların kölgələrində uzanıb yatdılar.

Şövaliyə başları da uzun bir yol əkin tapıb biçmək ilə tank içində yol dövüb irəliləyən şövaliyələri öz hallarına bıraxmışdılar. Ancaq neçə piadə əskər tankların üstündəki iki gunya nişanlı bayraqları təmizləmək buyruğu aldılar.

Yavaş yavaş hər tankdan neçə torba çıxardılıb tireylilərin birinə atıldı. Mahnı səsi sürünün dayandığı andan göyə qalxıb şövaliyələrin söz söhbətinə qarışmışdı. Kimi də zəbt olmuş mahnıları beyənməyərək öz səsini çekmişdi.

Bir saat dincələndən sonra hamısı bellərindəki oraqçaları çıxardıb hazırlandılar. Böyük Şövaliyə Başı oraqçasını qınından çıxardıb birinci tankın altında qalan səkkiz yaşında kimi qız uşağı cənazəsinin burnunu kəsib torbaya atdı. Beləliklə biçim işi başlandı. Şövaliyələr bir bir ya da neçə neçə vırıldayaraq əkinə girib qıssa oraqçalarıyla şəhərdə yerə tökülən cənazələrin burunlarını kəsib torbaları doldurmağa başladılar. Dolan torbaları neçə şövaliyə beş altı gözləyən uzmanın yanına atıb onların işini başladandan sonra biçim işinə dəvam etməgə qoyuldular.

Böyük Şövaliyə Başı oraqçasını yenə belinə taxıb biçimin dəvamını şövaliyələrə bıraxdı. Filistində, Əfğanistanda və Iraqdaki əməkdaşlarına telefon eliyib həmahəng olduqlarını sağlayandan sonra sirri bir nümrəni tutub sanki yüksək məqamlı biriylə danışır sayğılı ləhn ilə işin harda olduöu raportunu verdi:

- İranın əkinini daha yaladıq! Burda təxminən daha bir şey qalmıyıb!

Sonra sanki buyruqlara qulaq asır hərdən “baş üstə!”, “ita`ət!” deyə cəvab verirdi. Bir an tə`əccübdən inanmayaraq diqqətlə qulaq asıb eşitdigi xəbərə yəqin edəndən sonra əsməgə başladı amma qayğılanmasını kimsəyə bilindirməməgə çalışdı. Təması bitəndən sonra bir az dayanıb dərin bir nəfəs çekib sonra özündən aşağı məqamlı şövaliyə başlarını xitab edərək:

- Ortodoks kilisəyə ayırılan torbaları saxlıyın! Yuxarıdan gələn buyruğa görə biçimin hamısını Buruntanamo`ya göndərəcəyik! Biçinçilərin BNSS bölümünü də Ərəblərə sağrı yolluyun! - deyə əmretdi.

***

Həmən zaman Burunopiyanın lap ortasında olan Vatikanda altmış altı yaşlı popa Buruno XVI neçə yüksək məqamlı burun kardinaldan başqa kimsənin içinə girməsinə izni olmayan altı yüz altmış altı sayılı otaqda ölüm yatağında uzanıb burun ölçən bir guniyanı döşünün üstündəki əllərində bərk bərk sıxaraq gözlərini dama tikmişdi. Damda çekilən çox eski bir naqışa görə günəş sisteminin gəzəgənləri günəş ilə birlikdə Burun - Maşex`in ətrafında dolanmaqdaydılar. Naqışın güney tərəfində latincə “Elohim Burun əl Ə`la” yazılmışdı, quzeyində isə bir gunya naqışının içində Uşaq - Burun damın hər yerinə işıq saçmaqdaydı.

Otaqdaki beş burun kardinal Popanın öləcəgini bilərək hərdən bir döşləri üstündə gunya rəsmi çekirdilər. Onların ən yaşlısı Vatikanın qaydasına görə özünün öləcək Popanın yerinə oturacağını yəqin bildigi için qəlbində bir az daha tələsirdi. Bu duyğunu suç olduğunu və daha çox gunya çekdiginə qarşın gərçəgin olub bitməsini Vatikanın iki min ildən çox yaşadığı burun tarixi, mədəniyyəti, kültürü və güddügü hədəf için bir gərək bilirdi.

Bu an burun kardinallardan birinin cibindən vızıltı səsi çıxdı. O, cib telefonunu çıxardıb üstüdəki nümrəyə baxıb yaşlı burun kardinala verdi. Yaşlı burun kardinal telefonu alıb tələsik otaqdan çıxdı.

Yataqda uzanan Popa isə hələ hədəf yolunda müqəddəs vəzifəsinə fikr elirdi. Otaqda qəfəsələr, yerin üstü və yatağın altı belə Kitabi-Müqəddəs, Pinokiyo, Gogol`un burun hikayəsi kimi qaynaq kitablar və dəri üstündə yazılmış olan engizisyon əsrində müsəlmanları burun ölçmə yoluyla tanımaq, Burunazistlərin həmən yolla yəhudiləri ələmək, anglia`da və İspanyada uzun burun qadınları cadugər və sihirçi olaraq tapıb yandırmaq və hərəsinə aid olan bilgisəl alətlərinə raci olan sənədlər və bə`zən alətlərin özləri ilə doluydu, duvarlardansa məşhur rəssamların və fotoğrafçıların Burun qonulu şahəsərləri asılmışdı. Popa birdən sanki bir şey ağlına gələn kimi olub güclə döşünə bir gunya çekib burun kardinallardan Pinokiyo kitabının 166-ncı səfhəsini onun için qira`ət etmələrini istədi. O, altmış altı yaşının böyük bölümünü bu qaynaq kitabları oxumaqda geçirib və əslində hamısını hərf hərf əzbər idi. Burun kardinallardan yaşda ən gəncləri Popanın bu istəgini yerinə yetirib və kitabı öpəndən sonra 166-ncı səfhəsini açıb yavaş yavaş qira`ət etməgə başladı. Popa nə qədər qulaq asıb düşünsə də o qədər çox tə`əccübə cumurdu. Yaşamının boyu çox zamanlar ağlından ömrünü qoyduğu işin ondan qabaqki çalışmalar kimi hədəfə yetişməməgin dəhşətli öngörüsü qəlbini acıdıb beyni tərdid dumanlarıyla bürünmüşdü amma bu qayğını yüksək himmətlə inananlarından xüsusən şövaliyələrdən gizlətmişdi. O, mömincə bu qədər kitab və sənədin yaranmasının demək mə`nalı olduğunu və hətta onların yardımıyla “sözü verilmiş Burun – Maşex`in” tapılacağını inanmışdı amma niyə hədəfə yaxınlaşmadan belə heç bir nişan yoxudu? – deyə düşünmüşdü.

Yaşlı burun kardinal otağa geri dönəndən neçə dəqiqə sonra Popanın inandığına görə dünyanın yaranışından olan ən böyük sirri çözmək için təlaşı nəticəsiz qaldı. Bir daha damdaki Burun – Maşex`in naqışına baxıb, “BurunElli! lama sabaqtani?” deyib sonucu soluğunu aldı. Yaşlı burun kardinal dirsəgi ilə Pinokiyo qira`ət edən burun kardinala vurub onun səsini kəsdi. Otaq bir dəqiqə kimi səssizligə cumduysa da birdən yeni bir təlaş başlandı. Yaşlı burun kardinal Popanın gözlərini əli ilə yumub tez onun döşünün üstündə əllərində bərk bərk saxladığı gunyanı çıxartdı. Ötəki burun kardinallar bu andan yaşlı burun kardinalı yeni Popa bilərək onun buyruqlarını gözlürdülər. O da bunu bildigi için Popanın başında Burun – Maşex`in mücəssəməsi olan çəmigini yatağından götürüb yerə diriyib sözə başladı:

- Zati- aliləri Popa Buruno XVI. nın sələflərinə qovuşması xəbərini eşikdə dayanıb dua etməkdə olan mö`minlərə yetirin. Paltarlarını ocaqda yandırıb pacadan tüstü qalxızdırın.

O, bu sözləri diyərkən ötəki dörd burun kardinal işə başlıyıb ölü Popanı soyundurmaqdaydılar. Yaşlı burun kardinal onlara baxıb diqqətlə qulaq asmalarından əmin olaraq sözünə dəvam etdi:

- Cələsənin rəsmi olması sağlanmaq için Popanın cənazəsini eşigə çıxardın ta yeni burun kardinal otağa çağırıla bilsin və məni yol gözləyən mö`minlərə Popa Buruno XVII olaraq tanıtdırın.

Qıssa bir məksdən sonra siyasətinin fərqli olmasını vurğulayaraq daha möhkəm səslə dəvam etdi:

- Bu Gogolun kitabını və Ortodoks kilisəyə aid olan sənədləri də ocağa atın. Mənə görə bunlarda heç bir şey yoxdur. Ortodoks kilisənin burun payını kəsin. Onlar istəsələr bizə inansınlar, yoxsa gedib sözü verilmiş burunu çörəklərinin içində axdarsınlar. Məndən sonra Vatikanda və bütün dünyada yeni bir əsr başlanacaq. Biçinçilərin neçə sürüünü Türkiyyə və Azərbaycan cumhuriyyətinə BNSS bölümünü də güneydə Ərəblərə sağrı göndərin. Yeni əsrə səlam! – deyə sözünü bitirib gözləmədən cib telefonuyla nümrə çevirdi.

- Peyğəmbər Bushe` Bin Burun zati-aliləri! Hə, hə zati-aliləri, peyğəmbərsiniz, hətmən bilirsiniz, günəşi batmaqdan saxlamağa dəvam

etməniz için müraciət etmişəm...

SON

Yazan: Müctəba Puya (Yünatan)

Azər – Bəhmən 1386 Xəyyami – Cəlali təqvimi hisabına görə

Dekabr 2007 – Fevral 2008 burun tarixinə görə